“`html

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın ABD Ziyareti: Çözülemeyen Sorunlar ve Gelecek Beklentileri

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, geçtiğimiz hafta Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’na katılmak ve ABD Başkanı Donald Trump ile görüşmek üzere Amerika Birleşik Devletleri’ni ziyaret etti.

New York’tan Washington’a geçiş yapan Erdoğan, Beyaz Saray’daki görüşmelerinin ardından Türkiye’ye döndü. Ziyareti “Fevkaladenin fevkinde başarılı” olarak değerlendiren Erdoğan, buna rağmen Türkiye ve ABD arasındaki birçok meseleye dair belirsizliklerin devam ettiğini vurguladı.

Dönüş esnasında basın toplantısında gazetecilere yöneltilen soruların İletişim Başkanlığı tarafından onaylandığına dair tartışmalar halen gündemde. Ayrıca onaylanan soruların bile tam anlamıyla bir yanıt sunamadığı gözlemleniyor.

KAAN ÜRETİMİ NE ZAMAN BAŞLAYACAK?

Erdoğan’ın ziyaretinde tartışılan konular arasında, Türkiye’nin F-35 programından çıkarılması ve yerli beşinci nesil savaş uçağı KAAN için gerekli olan F-110 motorlarının tedariki gibi kritik meseleler bulunuyordu. Ancak bu konuların durumuna dair belirsizlik, ziyaretin ardından da sürmektedir.

F-110 MOTORLARI HENÜZ BEKLEMEDEDİR

New York’taki Türkevi’nde basın toplantısı düzenleyen Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, General Electric tarafından üretilen ve ABD Kongresi tarafından bekletilen F-110 motorlarına ilişkin açıklamada bulunarak “Motorlar olmadan üretime geçmemiz mümkün değil” ifadesini kullandı.

Bu açıklama, Endonezya ile 48 KAAN uçağına ilişkin devam eden anlaşmaya dair de soru işaretlerini beraberinde getirdi. Cakarta’da 2028 teslimatı vaat edilen uçakların üretiminin sürdüğü, yalnızca motorların beklendiği belirtildi. Ancak motorların ne zaman temin edileceği hâlâ belirsizliğini koruyor.

Erdoğan’ın ABD ziyareti, KAAN dışında pek çok konunun hâlâ cevapsız kalmasına yol açtı.

F-35 VE S-400 SORUNLARI DEVAM EDİYOR

Türkiye, F-35 programından Rusya’dan aldığı S-400 hava savunma sistemi nedeniyle çıkarılmıştı. Erdoğan’ın ziyareti öncesinde hem ABD hem de Türkiye’den F-35 programı hakkında yeniden katılma ile ilgili olumlu açıklamalar yapıldı.

Öncesinde, Türkiye’nin S-400’leri geri satın alma niyetine dair çıkan iddialar, Ankara tarafından yalanlandı. S-400’lerin iade veya satışına dair herhangi bir planın bulunmadığı belirtildi. Ancak F-35 konusuyla ilgili belirsizlikler hâlâ devam etmekte ve S-400’lerin teslimatı, F-35’lerle aynı süreçte olmayacak gibi görünüyor.

F-35 VE F-16 MODERNİZASYONU ÜZERİNDE ÇALIŞMALAR SÜRÜYOR

F-35 programıyla birlikte F-16 modernizasyonu sorunu da hâlâ beklemede. Bu modernizasyon projesi, mevcut F-16 uçaklarının daha ileri bir nesle yükseltilmesini hedefliyor. Ancak bu konudaki belirsizlikler de ziyaret sonrası devam etmekte.

ABD İLE NÜKLEER ENERJİ ANLAŞMASI

Erdoğan’ın Beyaz Saray ziyareti sırasında, Enerji Bakanı Alparslan Bayraktar, ABD ile nükleer enerji alanında yeni bir anlaşma yapıldığını duyurdu.

Bayraktar, Twitter üzerinden yaptığı bir paylaşımda, “Türkiye ve Amerika arasındaki işbirliğini nükleer enerji alanında daha da ileri götürecek yeni bir sürece girmiş bulunuyoruz.” ifadesini kullandı. Ancak bu anlaşmanın kapsamı ile ilgili bilgilerin detaylandırılmadığı gözlemlendi.

Türkiye’nin ilk nükleer santrali olacağı planlanan Akkuyu Nükleer Santrali’nin inşa süreci, Rusya ile devam ederken, ABD ile yapılan anlaşmanın başka santrallerle mi yoksa farklı projelerle mi ilgili olduğu netlik kazanmadı.

‘EKÜMENİKLİK’ TARTIŞMALARI DEVAM EDİYOR

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Trump ile görüşmesinde Heybeliada’daki Ruhban Okulu hakkında “Üzerimize düşeni yapmaya hazırız” açıklamasında bulundu. Trump ise bu ifadeyi “Çok iyi” şeklinde yanıtladı.

“Yardıma ihtiyaçları vardı ve ben de bu konuyu gündeme getireceğimi belirttim,” dedi Trump.

RUHBAN OKULU ÜZERİNE TARTIŞMALAR

Ruhban okulu meselesi ekümeniklik statüsü tartışmaları ile iç içe geçmiş durumda. Emekli Büyükelçi Tugay Uluçevik konu hakkında değerlendirmesinde, bu adım atılırsa okulun “Vatikan benzeri bir statüye” ulaşacağına değindi.

Uluçevik, “Eğer bu okul açılırsa, uluslararası platformda bunun propagandasını yapacaklar ve bu durum daha geniş bir meseleye dönüşebilir.” şeklinde uyarılarda bulundu.

Tüm bu tartışmalara rağmen, ziyaret sonrasında bu konunun nasıl bir yöne gideceği belirsizliğini korumaya devam ediyor.

ERDOĞAN TRUMP İLE NEYİ ANLAŞTI?

Gazeteci Murat Yetkin, Yetkin Report’taki yazısında Erdoğan’ın ABD seyahati sonrası belirsizlikler üzerine dikkat çekti. Gazetecilerin sorulması gereken soruları derleyerek, önemli noktaları gündeme taşıdı.

SORULMASI GEREKEN SORULAR

“Gerçekten Erdoğan, Trump ile neyi çözdü?” diye soran Yetkin, şu ifadeleri kullandı:

“Örneğin, yeni F-16’ların satışı ile ilgili herhangi bir gelişme oldu mu? Bu konuda hiçbir açıklama yok.”

Medya mensuplarının akıllarına şu soruların gelmemesi düşünülebilir mi?

• Gazze ve İsrail’in saldırgan politikalarını neden açığa çıkarmadınız?
• F-35 sorunu çözüldü mü? S-400’lerin akıbeti ne olacak? F-16’lar yolda mı?
• Trump, seçim hilelerinin farkında olduğunu belirtti. Neden sessiz kaldınız?
• Heybeliada Ruhban Okulu açılacak mı? Bununla ilgili olarak ne yapmayı planlıyorsunuz?
• Halkbank konusunu neden gündeme getirdiniz?
• Trump’ın toplantısında Endonezya Cumhurbaşkanı, Gazze’ye yönelik 20 bin asker göndereceğini açıkladı. Türkiye de asker gönderecek mi?
• ABD ile yapılan nükleer işbirliği anlaşması, Sinop ya da İğneliada’daki santrallerle ilgili mi?

Erdoğan’ın ABD ziyareti, pek çok sorunun hala cevapsız kalmasına yol açarken, Türkiye’nin dış politikası üzerindeki etkilerinin ne olacağı merak konusu olmaya devam ediyor.

“`